10. apríla 2010 vyštartoval špeciál TU-154M s prezidentom Poľskej republiky Lechom Kaczyńským a prvou dámou Mariou Kaczyńskou z Varšavy do Smolenska. V tento deň sa mala štátna delegácia na Poľskom vojenskom cintoríne v Katyni zúčastniť na pamiatkovej slávnosti 70. výročia zločinu, ktorý bol na tomto mieste spáchaný. Na palube sa nachádzalo 96 osôb, medzi nimi boli najvyšší štátni predstavitelia, zástupcovia spoločenských organizácií a cirkví, vojenskí velitelia a posádka lietadla. Všetci zahynuli v leteckej katastrofe, ku ktorej došlo počas pristávania na letisku pri Smolensku.

 

Delegácia, ktorá sa 10. apríla 2010 vydala na katynskú pamiatkovú slávnosť, zastupovala poľské elity a rôznorodé politické, spoločenské a duchovné farby. Jej súčasťou boli zástupcovia maršalkov Sejmu a Senátu, skupina poslancov, velitelia všetkých druhov Ozbrojených síl PR, zamestnanci Kancelárie prezidenta, šéfovia štátnych inštitúcií, duchovní, zástupcovia ministerstiev, veteránskych a spoločenských organizácií, ako aj sprevádzajúce osoby. Osoba, ktorá spájala súčasné Poľsko s elitami a tradíciou 2. Poľskej republiky, bol posledný prezident Poľskej republiky v exile Ryszard Kaczorowski, ktorý bol rovnako na palube.

 

Účastníci letu do Smolenska smerovali na pamiatkovú slávnosť do Katyne, aby vzdali česť obetiam masových popráv v Katynskom lese, a mestách Miednoje, Charkov, Bykivnia, Kuropaty, ktoré vykonali  príslušníci NKVD na jar 1940 na rozkaz najvyšších predstaviteľov Sovietskeho zväzu. V katynskom masakri prišli o život poľskí vojnoví zajatci: dôstojníci, vedci, duchovní rôznych vierovyznaní, úradníci a funkcionári, zástupcovia slobodných povolaní a podnikatelia – vtedajšia elita 2. Poľskej republiky.

 

Katynský masaker a smolenská tragédia sú dve udalosti, ktoré predstavujú symbol tragických stránok poľských dejín.

 

Dôsledkom katastrofy lietadla TU-154M bolo aj to, že prezident Lech Kaczyński nevyhlásil svoj príhovor pripravený na 70. výročie katynského masakru.

 

„Postarajme sa o to – napísal vtedy prezident –, aby sa katynská rana mohla konečne zahojiť a zaceliť.“ Príhovor, ktorý nezaznel 10. apríla 2010, však zaznieva dnes, po 10 rokoch s rovnakou silou.

 

Tieto udalosti šokovali milióny Poliakov, ako aj medzinárodnú verejnú mienku. Účastníci toho letu ostanú navždy živí v našej pamäti.

 

Tu uvádzame prejav prezidenta Lecha Kaczyńského, ktorý už nemohol byť prednesený v Katyni. Pochádza z publikácie Kancelárie prezidenta PR s názvom „Prezident Poľskej republiky Lech Kaczyński 2009 – 2010. Prejavy, listy, rozhovory. Výber“.

 

Tlačový odbor

Ministerstvo zahraničných vecí Poľskej republiky

 

 ----------

  

Dziesiąta rocznica katastrofy smoleńskiej

 

10 kwietnia 2010 roku samolot specjalny TU-154M z Prezydentem Rzeczypospolitej Polskiej Lechem Kaczyńskim i Małżonką Prezydenta RP Marią Kaczyńską wystartował z Warszawy do Smoleńska.  Tego dnia na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu delegacja państwowa miała wziąć udział w upamiętnieniu  70. rocznicy popełnionej tam zbrodni. Na pokładzie znajdowało się 96 osób, wśród nich byli przedstawiciele najwyższych władz państwowych, reprezentanci środowisk społecznych i kościołów, dowódcy wojska oraz załoga samolotu. Wszyscy oni zginęli w katastrofie lotniczej, która nastąpiła podczas lądowania na lotnisku pod Smoleńskiem.

 

Delegacja udająca się 10 kwietnia 2010 roku na uroczystości katyńskie reprezentowała polskie elity, ich różnorodne barwy polityczne, społeczne i duchowe. W jej skład wchodzili wicemarszałkowie Sejmu i Senatu, grupa parlamentarzystów, dowódcy wszystkich rodzajów Sił Zbrojnych RP, pracownicy Kancelarii Prezydenta, szefowie instytucji państwowych, duchowni, przedstawiciele ministerstw, organizacji kombatanckich i społecznych oraz osoby towarzyszące. Osobą łączącą współczesną Polskę z elitami i tradycją II Rzeczypospolitej był  obecny na pokładzie ostatni Prezydent RP na uchodźstwie, Ryszard Kaczorowski.

 

Uczestnicy lotu do Smoleńska udawali się na uroczystości do Katynia, aby oddać hołd ofiarom masowych egzekucji w Lesie Katyńskim, Miednoje, Charkowie, Bykowni i Kuropatach dokonanych przez NKWD wiosną 1940 roku na rozkaz najwyższych władz Związku Sowieckiego. W mordzie katyńskim życie utracili polscy jeńcy wojenni: oficerowie, naukowcy, duchowni różnych wyznań, urzędnicy i funkcjonariusze, przedstawiciele wolnych zawodów i przedsiębiorcy – ówczesna elita II Rzeczpospolitej.

Zbrodnia katyńska i tragedia smoleńska to dwa wydarzenia, które stanowią symbol tragicznych kart polskiej historii.

 

Katastrofa samolotu TU 154M sprawiła, że Prezydent Lech Kaczyński nie wygłosił swojego przemówienia przygotowanego na 70-lecie zbrodni katyńskiej.

 

 „Sprawmy – napisał wówczas Prezydent  – by katyńska rana mogła się wreszcie zagoić i zabliźnić.”.

 

Przesłanie, które nie zostało wypowiedziane 10 kwietnia 2010 roku, wybrzmiewa dzisiaj, po dziesięciu latach, równie mocno.

 

Wydarzenia te wstrząsnęły milionami Polaków, jak również międzynarodową opinią publiczną. Uczestnicy tamtego lotu na zawsze pozostaną żywi w naszej pamięci.

 

Poniżej zamieszczone jest niewygłoszone w Katyniu przemówienia śp. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego. Przemówienie pochodzi z wydawnictwa Kancelarii Prezydenta RP „Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Lech Kaczyński 2009-2010. Wystąpienia Listy Wywiady. Wybór” .

 

                                                                      Biuro Rzecznika Prasowego

                                                               Ministerstwo Spraw Zagranicznych

FaLang translation system by Faboba