20. storočie prinieslo svetu nepredstaviteľné utrpenie a smrť stoviek miliónov ľudí – zavraždených v mene chorých, totalitných ideológií. Smrteľná žatva nacizmu, fašizmu a komunizmu je pre ľudí našej generácie samozrejmosťou. Je tiež zrejmé, kto je za tieto zločiny zodpovedný, a tiež to, ktorá aliancia začala druhú svetovú vojnu, teda najsmrteľnejší konflikt v dejinách ľudstva.

 Žiaľ, čím viac času uplýva od týchto tragických udalostí, tým menej o nich vedia naše deti a vnúčatá. Preto je také dôležité, aby sme naďalej a nahlas hovorili pravdu o 2. svetovej vojne, jej páchateľoch a obetiach – a postavili sa na odpor proti všetkým pokusom o skresľovanie histórie.

Spomienka na toto zlo je obzvlášť dôležitá pre Poľsko, ktoré bolo prvou obeťou vojny. Naša krajina ako prvá zažila ozbrojenú agresiu fašistického Nemecka a sovietskeho Ruska. Bolo to práve Poľsko, ktoré sa vôbec ako prvá krajina pustilo do boja za obranu slobodnej Európy.

Odpor voči týmto silám zla nie je iba spomienkou na poľské hrdinstvo – má oveľa dôležitejší význam. Tento odpor je totiž dedičstvom celej dnešnej slobodnej a demokratickej Európy, ktorá sa vydala na boj proti dvom totalitarizmom. Dnes, keď niektorí pre svoje politické ciele chcú pošliapať spomienky na tieto udalosti, sa Poľsko musí postaviť za pravdu. Nie v mene svojho záujmu, ale v mene toho, čím je Európa.

Pakt Ribbentrop-Molotov podpísaný 23. augusta 1939 nebol „paktom o neútočení“. Bol politickou a vojenskou alianciou, ktorá rozdeľovala Európu na dve zóny vplyvu na línii troch poľských riek: Narew, Visla a San. O mesiac neskôr sa línia presunula na rieku Bug v dôsledku „Zmluvy o hraniciach a priateľstve medzi Treťou ríšou a ZSSR“ uzatvorenej 28. septembra. Pakt bol prológom k nepredstaviteľným zločinom, ktoré mali byť v nasledujúcich rokoch spáchané na obidvoch stranách tejto línie.

Aliancia Hitlera a Stalina sa ihneď pretavila do reality: 1. septembra 1939 nacistické Nemecko zaútočilo na Poľsko zo západu, juhu a severu a 17. septembra to isté urobil Sovietsky zväz, akurát z východu.

22. septembra sa v Breste uskutočnila veľká vojenská prehliadka – oslava spoločného víťazstva nacistického Nemecka a sovietskeho Ruska nad nezávislým Poľskom. Takéto prehliadky neorganizujú štáty, ktoré uzatvorili pakty o neútočení, ale spojenci a priatelia.

Toto bol práve prípad Hitlera a Stalina – po dlhý čas neboli len spojencami, ale rovno priateľmi. Toto priateľstvo prekvitalo až do takej miery, že keď skupina 150 nemeckých komunistov ešte pred vypuknutím vojny utiekla z Tretej ríše do ZSSR, v novembri 1939 ich Stalin odovzdal Hitlerovi ako „dar“ – a týmto ich vydal na istú smrť.

ZSSR a Tretia ríša po celý čas úzko spolupracovali. Na konferencii v Breste 27. novembra 1939 zástupcovia bezpečnostných služieb oboch krajín diskutovali o metódach a zásadách spolupráce v boji proti poľským nezávislým organizáciám na okupovanom území. Ďalšie konferencie medzi predstaviteľmi NKVD a SS tykajúce sa ich spolupráce sa konali okrem iného v Zakopanom a Krakove (v marci 1940). Neboli to rozhovory o neagresii, ale o likvidácii (čítaj: vraždení) ľudí, občanov Poľskej republiky, ako aj o spoločných, spojeneckých akciách smerujúcich k úplnému zničeniu Poľska.

Bez zapojenia Stalina do rozdelenia Poľska a bez prírodných zdrojov, ktoré Stalin dodával Hitlerovi, by nemecká smrtiaca mašinéria neovládla Európu. Posledné vlaky s dodávkami vyrazili zo ZSSR do Nemecka 21. júna 1941 – deň pred tým, ako nacistické Nemecko zaútočilo na svojho doterajšieho spojenca. Vďaka Stalinovi mohol Hitler beztrestne dobývať ďalšie krajiny, zatvárať Židov z celého kontinentu v getách a pripravovať holokaust, jeden z najväčších zločinov v dejinách ľudstva.

Stalin viedol zločineckú činnosť na východe, podroboval si jednu krajinu za druhou a rozvíjal štruktúru táborov, ktoré ruský spisovateľ Alexander Solženicyn nazval „Súostrovím Gulag“. Táborov, v ktorých boli milióny ľudí, odporcov komunistickej vlády, sužované otrockou, vražednou prácou.

Komunistické zločiny sa začali ešte pred vypuknutím 2. svetovej vojny – od smrti miliónov Rusov na začiatku 20. rokov, ktorí zomreli od hladu, od Veľkého hladomoru, ktorý vyústil do smrti mnohých miliónov obyvateľov Ukrajiny a Kazachstanu, cez Veľkú čistku, v rámci ktorej bolo zavraždených takmer 700 000 politických oponentov a obyčajných občanov ZSSR, najmä Rusov, ako aj počas tzv. „Poľskej operácie“ NKVD, v ktorej boli zastrelení predovšetkým občania ZSSR s poľským pôvodom. Na smrť boli odsúdené deti, ženy a muži. V samotnej „Poľskej operácií“ bolo podľa údajov NKVD zastrelených viac ako 111 000 ľudí, ktorých úkladne zavraždili sovietski komunisti. Byť Poliakom v Sovietskom zväze znamenalo v tom čase rozsudok smrti alebo dlhoročné vyhnanstvo.

Pokračovaním tejto politiky boli zločiny spáchané po sovietskej invázii do Poľska (17. septembra 1939) – a to napríklad zavraždenie viac ako 22 000 poľských dôstojníkov a predstaviteľov elity o.i. v Katyni, Charkove, Tveri, Kyjeve a Minsku – ako aj v mučiacich komorách NKVD a pracovných táboroch v najvzdialenejších kútoch sovietskej ríše.

Najväčšími obeťami komunizmu boli občania Ruska. Historici odhadujú, že len v samotnom Sovietskom zväze bolo zavraždených 20 až 30 miliónov ľudí. Smrť a gulagy čakali dokonca aj na tých, o ktorých sa každý civilizovaný štát stará – na zajatcov, ktorí sa vracali z vojny. ZSSR ich nepovažovalo za vojnových hrdinov, ale za zradcov. Takto vyzerala „vďačnosť“ sovietskeho Ruska zajatcom-vojakom Červenej armády: smrť, gulagy, koncentračné tábory.

Za všetky tieto zločiny sú zodpovední komunistickí vodcovia vrátane Josifa Stalina. Pokusy o rehabilitáciu tejto postavy na politické účely dnešného prezidenta Ruska, uskutočnené 80 rokov po vypuknutí 2. svetovej vojny, musia vzbudiť jasný nesúhlas každej osoby, ktorá má aspoň základné vedomosti o dejinách 20. storočia.

Prezident Putin opakovane klamal o Poľsku. Zakaždým to robil vedome. Zvyčajne sa to deje vtedy, keď sa vláda v Moskve cíti byť pod medzinárodným tlakom, ktorý vyvolala svojím pôsobením. A tento tlak sa netýka ani tak historickej, ako skôr modernej geopolitickej scény. V posledných týždňoch Rusko zaznamenalo niekoľko závažných neúspechov: nepodarený pokus o úplné podriadenie Bieloruska, Európska únia opakovane predĺžila sankcie uvalené po nezákonnej anexii Krymu, pričom rozhovory v tzv. „Normandskom formáte“ nielenže nepriniesli zrušenie týchto sankcií, ale zároveň boli uložené nové sankcie – tentokrát z americkej strany – ktoré významne sťažujú realizáciu projektu plynovodu Nord Stream 2. Ruskí športovci boli zároveň vylúčení za doping zo súťaží na štyri roky.

Slová prezidenta Putina považujem za snahu zakryť tieto problémy. Ruský vodca si je veľmi dobre vedomý skutočnosti, že jeho obvinenia nemajú nič spoločné s realitou a že v Poľsku nestoja žiadne pomníky Hitlera alebo Stalina. Takéto pomníky sa nachádzali na našom území len vtedy, keď ich postavili agresori a zločinci, teda hitlerovská Tretia ríša a sovietske Rusko.

Ruský národ – najväčšia obeť Stalina, jedného z najkrutejších zločincov v dejinách sveta – si zaslúži pravdu. Hlboko verím v to, že ruský národ je národom slobodných ľudí a odmieta stalinizmus, aj keď sa ho snaží rehabilitovať vláda prezidenta Putina.

Nesúhlasíme so zamieňaním katov s obeťami, páchateľov krutých zločinov s nevinnými obyvateľmi a napadnutými štátmi. V mene pamäti o obetiach a spoločnej budúcnosti sa musíme starať o pravdu.

Mateusz Morawiecki

predseda vlády Poľskej republiky 

--------------------------

Oświadczenie Premiera Mateusza Morawieckiego

XX wiek przyniósł światu niewyobrażalne cierpienie i śmierć setek milionów ludzi – zamordowanych w imię chorych, totalitarnych ideologii. Śmiertelne żniwo nazizmu, faszyzmu i komunizmu jest oczywistością dla ludzi naszego pokolenia. Oczywistością jest także to, kto za te zbrodnie odpowiada – i czyj sojusz rozpoczął II Wojnę Światową, najbardziej morderczy konflikt w dziejach ludzkości.

Niestety, im więcej czasu upływa od tych tragicznych wydarzeń, tym mniej wiedzą o nich nasze dzieci i wnuki. Dlatego tak ważne jest, byśmy nadal głośno mówili prawdę o II Wojnie Światowej, o jej sprawcach i ofiarach – i sprzeciwiali się wszelkim próbom zakłamywania historii.

Pamięć o tym złu jest szczególnie istotna dla Polski – pierwszej ofiary wojny. Nasz kraj najwcześniej doświadczył zbrojnej agresji hitlerowskich Niemiec i sowieckiej Rosji. To właśnie Polska była pierwszym państwem, które walczyło w obronie wolnej Europy.

Opór wobec tych potęg zła nie stanowi jednak wyłącznie wspomnienia polskiego bohaterstwa – to coś znacznie ważniejszego. Ten opór to dziedzictwo całej wolnej i demokratycznej dziś Europy, która stanęła do walki przeciwko dwóm totalitaryzmom. Dzisiaj, gdy niektórzy dla swoich politycznych celów chcą podeptać pamięć o tych wydarzeniach, Polska musi stanąć w obronie prawdy. Nie w imię swojego interesu, lecz w imię tego, czym jest Europa.

Podpisany 23 sierpnia 1939 roku Pakt Ribbentrop-Mołotow nie był „paktem o nieagresji”. Był sojuszem politycznym i wojskowym, dzielącym Europę na dwie strefy wpływów – na linii trzech polskich rzek: Narwi, Wisły i Sanu, przesuniętej miesiąc później na linię Bugu, w wyniku zawartego 28 września „Traktatu o granicach i przyjaźni między III Rzeszą a ZSRR”. Był prologiem do niewyobrażalnych zbrodni, jakie w ciągu następnych kilku lat miały zostać popełnione po obu stronach tej linii.

Sojusz Hitlera i Stalina został błyskawicznie wcielony w życie: 1 września 1939 roku hitlerowskie Niemcy uderzyły na Polskę z zachodu, południa i północy, a 17 września ZSRR zrobił to samo, atakując ze wschodu.

22 września w Brześciu nad Bugiem odbyła się wielka defilada – świętowanie wspólnego zwycięstwa hitlerowskich Niemiec i sowieckiej Rosji nad niepodległą Polską. Takich defilad nie urządzają strony paktów o nieagresji – robią to sojusznicy i przyjaciele.

Tak właśnie było z Hitlerem i Stalinem – długo byli nie tylko sojusznikami, ale wręcz przyjaciółmi. Ta przyjaźń kwitła do tego stopnia, że gdy grupa 150 niemieckich komunistów jeszcze przed wybuchem wojny uciekła z III Rzeszy do ZSRR, w listopadzie 1939 roku Stalin przekazał ich Hitlerowi niejako „w prezencie” – wydając ich na pewną śmierć.

ZSRR i III Rzesza przez cały czas ściśle ze sobą współpracowały. Na konferencji w Brześciu 27 listopada 1939 roku, przedstawiciele służb bezpieczeństwa obu państw omawiali metody i zasady współpracy przy zwalczaniu polskich organizacji niepodległościowych na okupowanych terenach. Następne konferencje pomiędzy funkcjonariuszami NKWD i SS na temat ich współpracy odbywały się m.in. w Zakopanem oraz w Krakowie (w marcu 1940). To nie były rozmowy o nieagresji – ale o likwidowaniu (czytaj: mordowaniu) ludzi, obywateli Rzeczpospolitej oraz o wspólnych, sojuszniczych działaniach w celu całkowitego zniszczenia Polski.

Bez współudziału Stalina w rozbiorze Polski i bez surowców naturalnych, które Stalin dostarczał Hitlerowi, niemiecka machina zbrodni nie opanowałaby Europy. Ostatnie pociągi z dostawami jechały z ZSRR do Niemiec 21 czerwca 1941 roku – na dzień przed tym, gdy Niemcy hitlerowskie zaatakowały dotychczasowego sojusznika. Dzięki Stalinowi Hitler mógł bezkarnie podbijać kolejne kraje, zamykać Żydów z całego kontynentu w gettach i przygotowywać Holokaust – jedną z największych zbrodni w historii ludzkości.

Stalin prowadził zbrodnicze działania na wschodzie, podporządkowując sobie jeden kraj po drugim i rozwijając strukturę obozów, które Rosjanin Aleksander Sołżenicyn nazwał „Archipelagiem Gułag”. Obozów, w których miliony ludzi, przeciwników władzy komunistycznej wyniszczane były niewolniczą, morderczą katorgą.

Zbrodnie komunizmu zaczęły się jeszcze przed II wojną światową – od śmierci głodowej milionów Rosjan na początku lat dwudziestych, od  Wielkiego Głodu, w wyniku którego śmierć poniosło wiele milionów mieszkańców Ukrainy i Kazachstanu, przez Wielką Czystkę, w ramach której zamordowano blisko 700 tysięcy przeciwników politycznych i zwykłych obywateli ZSRR, najczęściej Rosjan, także w tzw. „Operacji Polskiej” NKWD, w której rozstrzeliwano przede wszystkim obywateli ZSRR polskiego pochodzenia. Na śmierć przeznaczono dzieci, kobiety, mężczyzn. W samej tylko „Operacji Polskiej” według danych NKWD rozstrzelano ponad 111 tysięcy osób – zabitych z premedytacją przez sowieckich komunistów. Bycie Polakiem w Związku Radzieckim w tym czasie oznaczało wyrok śmierci lub wieloletnie zesłanie.

Kontynuacją tej polityki były zbrodnie popełniane już po najeździe sowieckim na Polskę (17 września 1939) – jak wymordowanie ponad 22 tysięcy polskich oficerów i przedstawicieli elit m.in. w Katyniu, Charkowie, Twerze, Kijowie i Mińsku – a także w katowniach NKWD i łagrach w najdalszych zakątkach sowieckiego imperium.

Największymi ofiarami komunizmu byli obywatele Rosji. Historycy szacują, że w samym tylko Związku Sowieckim zamordowano 20 do 30 milionów ludzi. Śmierć i łagry czekały nawet na tych, których każde cywilizowane państwo otacza opieką – na powracających z wojny jeńców. ZSRR nie traktował ich jak bohaterów wojennych, ale jak zdrajców. To była „wdzięczność” Rosji sowieckiej dla jeńców-żołnierzy Armii Czerwonej: śmierć, łagry, obozy koncentracyjne. 

Za wszystkie te zbrodnie odpowiadają komunistyczni przywódcy, na czele z Józefem Stalinem. Podejmowane po 80 latach od wybuchu II Wojny Światowej próby rehabilitowania tej postaci dla politycznych celów dzisiejszego prezydenta Rosji muszą budzić zdecydowany sprzeciw każdego, kto ma choć podstawową wiedzę o historii XX wieku.

Prezydent Putin wielokrotnie kłamał na temat Polski. Zawsze robił to w pełni świadomie. Zwykle dzieje się to w sytuacji, gdy władza w Moskwie czuje międzynarodową presję związaną ze swoimi działaniami. I to presję nie na historycznej, a na jak najbardziej współczesnej scenie geopolitycznej. W ostatnich tygodniach Rosja poniosła kilka istotnych porażek: niepowodzeniem zakończyła się próba całkowitego podporządkowania sobie Białorusi, Unia Europejska po raz kolejny przedłużyła sankcje nałożone za bezprawną aneksję Krymu, a rozmowy w tzw. „formacie normandzkim” nie tylko nie przyniosły zniesienia tych sankcji, lecz w tym samym czasie doszło do kolejnych obostrzeń – tym razem amerykańskich – które znacznie utrudniają realizację projektu Nord Stream 2. Jednocześnie rosyjscy sportowcy zostali właśnie zawieszeni na cztery lata za stosowanie dopingu.

Słowa Prezydenta Putina traktuję jako próbę ukrycia tych problemów. Rosyjski przywódca doskonale zdaje sobie sprawę, że jego zarzuty nie mają nic wspólnego z rzeczywistością – i że w Polsce nie ma pomników Hitlera ani Stalina. Takie pomniki były na naszej ziemi wyłącznie wtedy, gdy stawiali je agresorzy i zbrodniarze – III Rzesza hitlerowska i Rosja sowiecka.

Naród rosyjski – największa ofiara Stalina, jednego z najokrutniejszych zbrodniarzy w historii świata – zasługuje na prawdę. Głęboko wierzę w to, że naród rosyjski jest narodem ludzi wolnych – i że odrzuca stalinizm, nawet gdy władza prezydenta Putina stara się go zrehabilitować.

Nie ma zgody na zamianę katów z ofiarami, sprawców okrutnych zbrodni z niewinną ludnością i napadniętymi państwami. W imię pamięci o ofiarach i w imię wspólnej przyszłości musimy dbać o prawdę.  

Mateusz Morawiecki

Prezes Rady Ministrów

 

FaLang translation system by Faboba